De tijdlijn van de EU AI Act telt meer dan één belangrijke datum. Volgens de pagina van de Europese Commissie over het regelgevingskader voor AI is de AI Act op 1 augustus 2024 in werking getreden en op 2 augustus 2026 van toepassing geworden, met enkele uitzonderingen. Een persbericht van de vertegenwoordiging van de Europese Commissie in Italië meldt dat de regels voor AI-systemen die in bepaalde sectoren met een hoog risico worden gebruikt, gelden vanaf 2 december 2027.
De belangrijkste data in de tijdlijn van de EU AI Act
De tabel hieronder zet de data op een rij die de aangehaalde officiële pagina's noemen. Elke rij houdt de precisie van de bron aan: noemt een bron alleen een maand en een jaar, dan doet de tabel dat ook en voegt ze geen dag toe.
| Datum | Wat de bron vermeldt | Bron |
|---|---|---|
| 1 augustus 2024 | De AI Act is in werking getreden | AI-kaderpagina van de Commissie |
| februari 2025 | Verboden 1-8 van de AI Act zijn van kracht geworden | AI-kaderpagina van de Commissie |
| juli 2025 | De Commissie publiceerde 3 instrumenten ter ondersteuning van de verantwoorde ontwikkeling en inzet van AI-modellen voor algemene doeleinden | AI-kaderpagina van de Commissie |
| augustus 2025 | De regels van de AI Act voor AI voor algemene doeleinden zijn van kracht geworden | AI-kaderpagina van de Commissie |
| 19 november 2025 | Het voorstel voor de AI Omnibus werd aangenomen | AI-kaderpagina van de Commissie |
| 7 mei 2026 | Er werd een politiek akkoord over de AI Omnibus bereikt | AI-kaderpagina van de Commissie |
| 27 juli 2026 | De AI Omnibus is in de hele EU in werking getreden | Nieuwsbericht van de Commissie over de AI Omnibus |
| 2 augustus 2026 | De AI Act is van toepassing geworden, met enkele uitzonderingen | AI-kaderpagina van de Commissie |
| augustus 2026 | De transparantieregels van de AI Act worden van kracht, volgens deze pagina | AI-kaderpagina van de Commissie |
| december 2026 | Verbod 9 wordt van kracht | AI-kaderpagina van de Commissie |
| 2 december 2027 | De regels voor AI-systemen die in bepaalde sectoren met een hoog risico worden gebruikt, gaan gelden | Persbericht van de vertegenwoordiging van de Commissie in Italië |
| 2 augustus 2028 | De regels voor AI-systemen die zijn ingebouwd in producten zoals liften of speelgoed, gaan gelden | Persbericht van de vertegenwoordiging van de Commissie in Italië |
De tabel is een leeshulp, geen juridische kalender. De formulering in de middelste kolom volgt telkens de bron, want termen als "in werking getreden", "van toepassing geworden" en "van kracht worden" zijn niet onderling uitwisselbaar, en dit artikel behandelt ze ook niet alsof ze dat wel zijn.
Regels voor AI met een hoog risico: de datum 2 december 2027
Het persbericht van de vertegenwoordiging van de Europese Commissie in Italië meldt dat de regels voor AI-systemen die in bepaalde sectoren met een hoog risico worden gebruikt, gelden vanaf 2 december 2027. Tot de genoemde sectoren behoren:
- biometrie;
- kritieke infrastructuur;
- onderwijs;
- werkgelegenheid;
- migratie, asiel en grenstoezicht.
De opsomming wordt ingeleid met "waaronder", dus je moet haar niet als volledig lezen. Hetzelfde bericht noemt een tweede datum voor een andere groep: voor AI-systemen die zijn ingebouwd in producten zoals liften of speelgoed, gelden de regels vanaf 2 augustus 2028.
Dit artikel geeft deze data weer zoals de bron ze vermeldt. Het vergelijkt ze niet met een eerder tijdschema en spreekt niet van uitstel, omdat de beweringen waarop het steunt die vergelijking niet maken. Wie wil weten hoe deze data zich verhouden tot eerdere versies van de kalender, kan het beste de officiële teksten zelf raadplegen.
Hoe de AI Omnibus in de kalender van de AI Act past
Volgens de pagina van de Europese Commissie over het regelgevingskader voor AI werd het voorstel voor de AI Omnibus op 19 november 2025 aangenomen, werd op 7 mei 2026 een politiek akkoord bereikt en is de handeling op 27 juli 2026 in werking getreden. Ook het nieuwsbericht van de Commissie over de AI Omnibus noemt 27 juli 2026 als de datum waarop deze in de hele EU in werking treedt.
De twee hier aangehaalde pagina's schrijven specifieke inhoud toe aan de AI Omnibus:
- Volgens de kaderpagina is Verbod 9 ingevoerd als onderdeel van de AI Omnibus en wordt het van kracht in december 2026.
- Volgens het nieuwsbericht staat de AI Omnibus de verwerking van bijzondere categorieën persoonsgegevens toe om vooringenomenheid (bias) op te sporen en te corrigeren.
Dit artikel schrijft verder niets toe aan de AI Omnibus. Het zegt met name niet welke andere data in de tijdlijn uit de AI Omnibus voortkomen en welke uit de oorspronkelijke AI Act, omdat de aangehaalde beweringen dat niet vermelden.
Risiconiveaus en verboden praktijken onder de AI Act
De pagina van de Europese Commissie over het regelgevingskader voor AI vermeldt dat de AI Act 4 risiconiveaus voor AI-systemen onderscheidt en negen praktijken verbiedt. Volgens dezelfde pagina zijn de verboden op twee verschillende momenten van kracht geworden:
- Verboden 1-8 zijn van kracht geworden in februari 2025.
- Verbod 9 wordt van kracht in december 2026 en is ingevoerd als onderdeel van de AI Omnibus.
Daarnaast meldt het persbericht van de vertegenwoordiging van de Commissie in Italië dat het beschreven akkoord AI-systemen verbiedt die zonder toestemming seksueel expliciete en intieme content of materiaal van seksueel misbruik van kinderen genereren, zoals zogeheten nudificatie-apps. Dit artikel koppelt dat verbod niet aan een specifiek genummerd verbod. De aangehaalde beweringen leggen dat verband niet, en de lezer doet er goed aan dit in de wettekst na te gaan.
AI voor algemene doeleinden en transparantie in de tijdlijn van de AI Act
Voor AI voor algemene doeleinden kent de AI Act eigen data. De pagina van de Europese Commissie over het regelgevingskader voor AI vermeldt dat de regels van de AI Act voor AI voor algemene doeleinden in augustus 2025 van kracht zijn geworden. Ook staat er dat de Commissie in juli 2025 3 instrumenten publiceerde ter ondersteuning van de verantwoorde ontwikkeling en inzet van AI-modellen voor algemene doeleinden.
Wat transparantie betreft, vermeldt dezelfde kaderpagina dat de transparantieregels van de AI Act in augustus 2026 van kracht worden. Dit artikel neemt die bewering over zoals ze op die pagina staat. Andere officiële pagina's kunnen een andere datum noemen voor een verwante verplichting. Is dat zo, lees dan elke pagina volledig en raadpleeg de wettekst; dit artikel probeert die verschillen niet met elkaar te verzoenen.
De tijdlijn van de EU AI Act zorgvuldig lezen
Een kalender als deze is snel te veel vereenvoudigd. Met de volgende gewoonten blijf je dicht bij de officiële bronnen:
- Houd de juridische mijlpalen uit elkaar. "In werking getreden", "van toepassing geworden" en "van kracht worden" zijn in de bronnen verschillende uitdrukkingen. De AI-kaderpagina van de Commissie gebruikt ze alle drie, en dit artikel laat elke uitdrukking staan waar ze voorkomt.
- Behoud de datumprecisie van elke bron. Sommige mijlpalen hebben een volledige datum, zoals 2 december 2027, andere alleen een maand en een jaar, zoals december 2026. Een ontbrekende dag toevoegen zou giswerk zijn.
- Noteer welke pagina wat zegt. De data voor hoog risico komen uit het persbericht van de vertegenwoordiging van de Commissie in Italië. De inwerkingtreding van de AI Omnibus staat zowel op de kaderpagina als in het nieuwsbericht van de Commissie over de AI Omnibus.
- Raadpleeg de wettekst voor de reikwijdte. Samenvattingen op het web beschrijven de regels beknopt. Vragen over welke systemen eronder vallen, welke uitzonderingen gelden of wat een specifieke verplichting inhoudt, vragen om de volledige wettekst en, waar relevant, gekwalificeerd juridisch advies.
Grenzen van dit artikel
Dit artikel biedt educatieve informatie op basis van officiële samenvattingspagina's. Het is geen juridisch advies en ook geen beleggingsadvies. Het gaat niet in op hoe specifieke organisaties of AI-systemen worden geclassificeerd of welke nalevingsstappen zij moeten zetten. Het brengt verschillen tussen officiële pagina's niet met elkaar in overeenstemming en analyseert de volledige wettekst niet.
